Publicaci贸ns

Incendios e fauna en perigo (e IV): o lobo (Isabel Barja)

Imaxe
Isabel Barja N煤帽ez, nacida en Campobecerros (Castrelo do Val), doutora en Ciencias Biol贸xicas e profesora titular do Departamento de Biolox铆a da Universidade Aut贸noma de Madrid. Centra o seu labor de investigaci贸n nun amplo n煤mero de especies animais e en diferentes disciplinas ou aspectos das ciencias da vida, pero 茅 unha das investigadoras que mellor co帽ece as interioridades do lobo, desde o seu comportamento tr贸fico e de marcaxe territorial, at茅 as circunstancias que acompa帽an e provocan elevados 铆ndices de estr茅s na poboaci贸n, desenvolvendo un not谩bel traballo neste 煤ltimo aspecto a trav茅s do estudo das oscilaci贸ns da presenza de indicadores hormonais debido 谩s perturbaci贸ns humanas. Nacida nunha a铆nda din谩mica aldea da monta帽a de Ourense 谩 que volta todos os meses, era obrigado e 茅 un placer te-la de convidada. Pregunta (P): Desde hai uns 15 anos, pero especialmente nos derradeiros cinco, vense evidenciando a gravidade que sup贸n a ameaza dos incendios para numerosos territorios e ...

Lumes: hai prevenci贸n na rede galega de espazos protexidos?

Imaxe
  A rede galega de espazos protexidos 茅 competencia directa da Conseller铆a de Medio Ambiente, onde manda a procaz, por atrevida, 脕ngeles V., m谩ximo exponente da “patada a seguir” do rugby trasladada 谩 pol铆tica galega. Acaba de presentar unha serie de medidas para mellorar a prevenci贸n en espazos protexidos. Entre outras, incrementar a porcentaxe permitida de rozas ou desbroces do 20 ao 30% en espazos da Rede Natura. Pero se nin se quer alcanzaba o 5% a superficie media desbrozada en calquera dos espazos desa rede!? A pol铆tica da “patada a seguir” consiste en avanzar as li帽as cando as acusaci贸ns desvendan as carencias propias. Ent贸n, que fai esta banda do Clube Tangara帽o, tam茅n co帽ecida como PPdeG? Pois adiantarse e aprobar novas directrices que eran precisamente as que ou vi帽an boicoteando pola v铆a dos feitos  - desbroces nas faixas secundarias de xesti贸n de biomasa – ou renegando delas porque non v铆an a s煤a necesidade - os desbroces en 谩reas protexidas -. En non poucas ocasi贸...

Sainete do lume na monta帽a de Ourense

Imaxe
  “Os seres humanos son naturalmente propensos a crer virtuosos aos seus semellantes; isto 茅 precisamente o que da tanta vantaxe aos impostores e aos estafadores.” Ferdinando Galiani A sucesi贸n dos tr谩xicos acontecementos incendiarios rexistrados en Galicia o pasado mes de agosto tivo un triste foco inici谩tico. Cando compuxemos aquelas “reflexi贸ns dun incendiario” coas que dabamos inicio a este blog , sab铆amos da gravidade dese foco. Prendido no arredado lugar do Acebral, pronto as lapas gatu帽aron aos cumes da Serra de Queixa para, desde o alto do Seixo, primeiro como fume e despois como labaradas nocturnas, petar no 谩nimo dese incomprensible e fuxid铆o colectivo incendiario. Tal como Mordor cando invocaba 谩 maldade na trilox铆a fant谩stica de Tolkien, deseguida prenderon focos no Castro de Escuadro (Maceda) e Paredes (Montederramo) para, uns d铆as m谩is tarde, arrincar outros lumes en Larouco ou A Mezquita. Convertido o sudeste do pa铆s nunha grande pira, aparecer铆an novos lumes m谩i...

A factura dos lumes de 2025

Imaxe
  Podes enganar a todo o mundo alg煤n tempo. Podes enganar a alg煤ns todo o tempo. Pero non podes enganar a todo o mundo todo o tempo. (Abraham Lincoln) Casas queimadas, predios arrasados, gando calcinado.., e danos ecol贸xicos dif铆ciles de estimar. Con todo, o maior montante desa factura 茅 unha idea. Res煤mea esta frase: “ 脡 como intentar parar un tsunami “(El Pa铆s, 17-VIII-2025). A idea de que estiveron constru铆ndo un modelo de combate dos incendios baseado case en exclusiva na extinci贸n e que, despois de alimenta-lo con centos de mill贸ns de euros, resulta que agora o tal modelo foi varrido, desintegrado polos feitos consumados . Os operativos de extinci贸n non serven con eses “megaincendios”. Enchen os medios de comunicaci贸n con frases como que “ a propagaci贸n alcanza velocidades ins贸litas, calquera operativo se ve desbordado nesas condici贸ns ”. Ent贸n, cando hai poucos meses o goberno do presidente neum谩tico se gababa de ter o mellor e m谩is profesional operativo de extinci贸n, qu...

Unha tese ben simple: a responsabilidade da Xunta e do PP por inacci贸n

Imaxe
  En Galiz(i)a a todo o mundo, ou a case todo, lle gusta andar de festa. Temos un santoral inesgot谩bel que aproveitamos como ningu茅n. Somos a terra verbeneira por excelencia, con permiso ou sen permiso do norte de Portugal. Pero gustar da festa non significa evitar a loita. De feito, durante moito tempo ambas pulsi贸ns eran indisoci谩beis en non poucas parroquias. E o acontecido neste ver谩n de 2025 pide loita, e pide saber contra que e contra quen loitar. Do colectivo incendiario xa falamos na entrega fundacional deste blog. Toca valorar a funci贸n de quen goberna. A renuncia pol铆tica 谩 prevenci贸n A tese 茅 ben simple. En 2007 f铆xose unha lei para poder enfrontar as m煤ltiples responsabilidades e complicaci贸ns existentes na prevenci贸n de incendios, nun pa铆s con case 30.000 n煤cleos de poboaci贸n. Un dos principais obxectivos da lei era meterlle man 谩s propiedades e predios que arrodean eses 30.000 n煤cleos   - as denominadas faixas secundarias de xesti贸n de biomasa -.   Se a pr...

Unha casa en ru铆nas

Imaxe
  Unha casa en ru铆nas “O que conta non 茅 o feito de transpirar como as plantas, nin o feito de respirar como o gando, nin o feito de ser movido como un monicreque polos instintos, xa que todo o anterior s贸 se parece 谩 funci贸n de eliminar o residuo dos alimentos. Que 茅, ent贸n, o que conta? Aplaudir? Non. Polo tanto tampouco conta o aplauso das linguas, xa que a louvanza das masas s贸 茅 un ruidoso aplauso das linguas.”  Marco Aurelio (170 d.C.-180 d.C.), Meditaci贸ns   Lamentabelmente, hai que iniciar esta comunicaci贸n de hoxe confirmando o que xa sabiamos. 脕ngeles V谩zquez, Conselleira de Medio Ambiente , 茅 o ep铆tome da ruindade do seu departamento. Para as persoas que desco帽ezan o significado desa palabra, e apostar铆a que a aludida pode ser unha delas, hai que dicir que procede do grego epitom膿 , que significa algo as铆 como “o resumo do escrito”. E temos que reco帽ecer que para calificar o percorrido desa consellar铆a non existe outro ep铆teto m谩is aca铆do que o de ru铆n. Nes...

Abrazar a dor e atacar

Imaxe
  Abrazar a dor e atacar          Debemos abrazar a dor e queima-la como gasolina para a nosa viaxe (Kenji Miyazawa)   En xullo de 2022 vimos arder as monta帽as do Courel. Apenas uns d铆as m谩is tarde o lume devoraba as do Macizo Central. En ambos casos, unha tormenta de raios, 4.000 ca铆dos na noite do 15 de xullo, fora a causa dos lumes. 2011, 2006, 2005, 1995 ou 1989 foran anos fat铆dicos para as nosas monta帽as. Pero nada como o acontecido neste ver谩n de 2025. 脡 por iso que un grupo de profisionais, axentes ambientais, bi贸logos, conservacionistas, naturalistas.., nos reunimos para conversar sobre as posibilidades de contribu铆r para mudar as cousas. Para transformar a actual vergo帽a e impotencia. Para sinalar. Para contrastar, ponderar e acusar. Para constru铆r unha alternativa que vaia abr铆ndose paso entre o actual abandono, desinterese e perversi贸n institucional e pol铆tica. Comezamos esta andaina cun texto que procuraba verter con crueza o pensam...

Reflexi贸ns dun incendiario

Imaxe
    Reflexi贸ns dun incendiario         Agosto de 2025. Lumes en Requeixo, O Castro de Escuadro, Mormentelos, Paredes... “Meu fillo xa vai para 30 anos prendendo lume no monte. Un xa vai vello e non pode ocuparse de todos. Creo que lle adeprend铆n ben o oficio. Como meu pai fixo comigo, seu pai con el e as铆 ata perderse no tempo. Eiqu铆 sempre se pegou lume no monte para que sa铆se herba para as vacas”. “Daquela, antes dos se帽oritos dos despachos gobernar, prend铆amos o lume sempre case no romate do inverno. A terra a铆nda estaba fr铆a e h煤meda. O vento fac铆a bulir as labaradas, pero non marchaban m谩is al谩 de onde quer铆as que ardese. Hoxe, se queres ter pasto tes que prender lume no ver谩n, cando o nord茅s pon a serra para arder”.   "Este 茅 o meu territorio. Aqui fago co lume o que me peta"   O Acebral. Foco orixinal do "lume de Chandrexa de Queixa" “Eu sempre viv铆n das vacas. Antes era moi esclavo. Agora vivo da pensi贸n. Pero sempre, sempre, fun de ...